1. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 1465 ze zm.) – dalej k.p., pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa dłużej niż:
- 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy lub
- łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia (chorobowego) i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową;
Z ww. normy wynika, że łączny okres niezdolności do pracy obejmuje okres wynagrodzenia chorobowego, opłacanego przez pracodawcę (art. 92 § 1 pkt 1 k.p.), zasiłku chorobowego oraz świadczenia chorobowego wypłacanego przez ZUS.
2. Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 2780 ze zm.) – dalej u.ś.p.ch.m., okres zasiłku chorobowego wynosi nie dłużej jednak niż przez 182 dni, a jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży – nie dłużej niż przez 270 dni.
Jeżeli okres wskazany w treści ww. przepisu został przekroczony stosunek pracy może zostać rozwiązany na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b k.p. – a więc po przekroczeniu okresu niezdolności do pracy w łącznym okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego, bez konieczności odczekiwania kolejnych 3 miesięcy ewentualnego świadczenia rehabilitacyjnego.
3. Aby zdefiniować pojęcia „tej samej choroby”, czy też „ciągłości choroby”, należy sięgnąć do norm u.ś.p.ch.m.
W rozumieniu art. 8 u.ś.p.ch.m. okres zasiłkowy przysługuje przez okres trwania niezdolności do pracy z powodu choroby lub niemożności wykonywania pracy nie dłużej jednak niż przez 182 dni, a jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży – nie dłużej niż przez 270 dni.
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 2 u.ś.p.ch.m. do okresu zasiłkowego wlicza się okresy poprzedniej niezdolności do pracy, spowodowanej tą samą chorobą, jeżeli przerwa pomiędzy ustaniem poprzedniej a powstaniem ponownej niezdolności do pracy nie przekraczała 60 dni.
Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 listopada 2008 r., II UK 86/09 (OSNP 2010/9-10/124) stwierdził, że pojęcia „ta sama choroba” użytego w art. 9 ust. 2 u.ś.p.ch.m. nie należy odnosić (tzn. nie należy odnosić tylko) do tych samych numerów statystycznych, zgodnych z Międzynarodową Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10, gdyż nie chodzi o identyczne objawy odpowiadające numerom statystycznym, lecz o opis stanu klinicznego konkretnego układu lub narządu, który – choć daje różne objawy, podpadające pod różne numery statystyczne – stanowi tę samą chorobę, skoro dotyczy tego samego narządu lub układu.
4. W związku z tym, jeżeli nie wystąpiła ponad 60 dniowa przerwa, pracownik nie powinien korzystać ze zwolnienia lekarskiego od lekarza tej samej specjalności, aby pracodawca nie miał pretekstu do zastosowania art. 53 § 1 pkt 1 k.p.
Natomiast może skorzystać ze zwolnienia lekarskiego związanego z innymi chorobami, gdyż poprzedni okres zwolnienia lekarskiego został zakończony i pracownik stawił się do pracy – a więc zastosowanie ma dyspozycja art. 53 § 3 k.p. – rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić po stawieniu się pracownika do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności.
Sporządził – Krzysztof Lisowski
